Экология

АДАМЗАТ ҮШІН ЖАСАЛҒАН БАТЫЛ ШЕШІМ

Ядролық қауіпсіздік  мәселесі жарты ғасырдан астам  уақыт  бойы әлем назарында екені баршамызға мәлім. Көп жылдар оның шешімін іздестіруге әлем жұртшылығы атсалысты.

Бұл мәселе көтерілгенде Қазақстан да бейжай қарай алмады. Оның дәлелі ретінде мемлекетіміз ерікті түрде әлемдегі төртінші орында тұрған ядролық арсеналдан бас тартып, Семей ядролық полигонын жапты.

Читать далее »

ЯДРОЛЫҚ ҚУАТТАРДЫ – БЕЙБІТ МАҚСАТҚА!

әлем халқы соны тілейді

Баршаға мәлім, Қазақстан тәуелсіздік алған сәттен-ақ Елбасы алғашқы Жарлығымен еліміздің жаппай қырып-жоятын ядролық қару-жарақтан бас тартатыны жөнінде мәлімдеді. Сол 1991 жылғы 29 тамыз тарихта қалды. Семей полигоны жабылды.

Әйтсе де, әлемде әлі де алаңдаушылық бар. Бүгінде бірнеше мемлекет ядролық қарудың тұтқасын ұстап отыр. Осы орайда «Невада-Семей» халықаралық ядролық сынаққа қарсы қозғалысы Атырау филиалының директоры, мұнай және газ институтының «Қоршаған ортаны қорғау» кафедрасының профессоры Тілепқазы Ерғалиевпен сұхбаттасқан едік.

Читать далее »

ӘЛЕМДІК ҮЛГІ – ҚАРУСЫЗ ҚАЗАҚСТАН

Кеңес Одағы кезіндегі көрсеткіштерге сай, Қазақстанда ірі ядролық арсенал болған-ды. Сонымен бірге, республика аумағында дүние жүзіндегі қуатты сынақ алаңдарының бірі – Семей ядролық полигоны орналасқан еді. Тәуелсіз Қазақстанның Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың ең алғашқы шешімдерінің бірі осы полигонды жабу болды. 1992 жылы Елбасы Лиссабон хаттамасына қол қойды. Бұл хаттамаға сәйкес, еліміздің ядролық қарудан бас тартуына жауап ретінде Қазақстанға әлемдік ядролық державалар тарапынан қауіпсіздік кепілдігі берілді.

Читать далее »

АЛҒАШҚЫ ЯДРОЛЫҚ ЖАРЫЛЫС

Сол зұлматты көрген жанның естелігі

Кеңес үкіметі 1949 жылдан  сонау Семейден бастап, Батыс Қазақстандағы «Капустин Яр», Атырау облысындағы   Тайсойған - Азғыр,  Маңғыстау  аймағындағы - Ақтауда,  Ақтөбе аймағының - Байғанин, Ембі жерлерінде, «Ракеталық авиациялық сынақ полигоны», «Оңтүстік сейсмикалық экспедиция «Галит», «Халық шаруашылығы мүдделері үшін» және басқа да  атауларды жамылып, сол жердегі мекендеп жатқан адамдардың жағдайына қарамай, атомдық, сутегілік, термоядролық бомбаларды сынауды 40 жылдан аса жалғастырды. Ал, оның зардабы адам айтқысыз ауыр еді...

Читать далее »

ТАБИҒАТ СЫЙЛАҒАН ЭНЕРГИЯ

Өткен ғасырдың алпысыншы жылдарының ортасында ауылдан Атырауға алғаш келгенімде жел күшімен айналып тұрған диірменді көріп, таң қалғаным бар. Сөйтсем, осындай табиғи тәсілмен Жайық жағасындағы жұрт бау-бақшаларын суарады екен. Сол кездегі электр энергиясының жетіспеушілігі әсер етті ме, әлде бұл әдіс ежелден қолданылып келе ме - әйтеуір, тұрғындар тұрмыстық қажетін осылай өтейтін.

Читать далее »

ЖАСЫЛ ЖЕЛЕК – ЖАНҒА САЯ

Жағрапиялық тұрғыдан шөлейт саналатын, суға тапшылау Атырау аймағында қала мен оның төңірегін жасыл желекке бөлеу – аса маңызды шара. Осы орайда жергілікті атқарушы билік тарапынан біраз іс тындырылды. Қазір қосымша 2300 га көгалдандыруы тиіс жерлер анықталып, жобасы жасалды. Сонымен қатар, биыл жасыл аймақ жасақтауға өңірдегі ірі табиғат пайдаланушыларды тарту туралы келіссөздер жүргізілді.

Читать далее »

КӨЛІКТЕРГЕ – «КӨГІЛДІР ОТЫН»

ол – әрі таза, әрі тиімді
Елбасы өткен жылы «Жасыл экономика» бағдарламасын жариялады. Сайып келгенде, Астанада өтетін «ЭКСПО-2017» халықаралық көрмесі де энергетикалық қуаттардың экономикалық тұрғыдан тиімділігіне, экологиялық жағынан тазалығына арналғалы отыр. Демек, ерте ме, кеш пе - әйтеуір мұнайдан жасалған жанар-жағармай біртіндеп қолданыстан шыға бастауы ықтимал. Бүгінде әлемнің бірқатар елінде тек табиғи газбен жүретін автокөліктер пайдаланылуда. Ал, бізде ше?

Читать далее »

ЖҰТАР АУАМЫЗ ЖҰПАР БОЛСЫН!..

Жуырда облыстық прокуратурада алқа мәжілісі өтті. Мұнда қоршаған ортаны қорғау саласы бойынша соттар қараған азаматтық, әкімшілік істердің жайы ортаға түсті. Алқалы жиынға облыс әкімінің бірінші орынбасары Ғұмар Дүйсембаев қатынасты.

Читать далее »

ТАЛҚЫЛАУ ТАҚЫРЫБЫ – ТАЙСОЙҒАН ПОЛИГОНЫ

Қазақстан Тайсойған полигонының аумағын қысқартуға мүдделі. Ол жайында Ресеймен арадағы үкіметаралық комиссияға ұсыныс та жасалды. Бұл туралы Парламент Сенатының жалпы отырысында «2014-2016 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» заң жобасын талқылау барысында мәлім болды.
Тоқтала кететін жайт, талқылау барысында сенатор Сәрсенбай Еңсегенов Тайсойған полигонына қатысты мәселе көтеріп, оны елдегі басқа полигондармен қатар қарастырмау керектігін алға тартты.

Читать далее »

ТЕҢІЗГЕ КЕЛЕР ҚАУІП ҚАЙДАН?

Қазақстан да Каспий теңізінен мұнай ала бастады. Бұл істі жағалаудағы басқа мемлекеттермен салыстырғанда біраз кештеу қолға алғанымызбен, айдынның солтүстік бөлі-гіндегі Қашаған дүние жүзі бойынша соңғы отыз жылдан аса уақытта ашылған ең ірі кеніш саналады. Оның үстіне, мұндағы көмірсутегі шикізатының құрамында көп көлемде күкірт болуы, қабат қысымының аса жоғарылығы өнім өндіруді күрделендіре түседі. Ең бастысы – айдынның қалыпты тіршілігі бұзылмауы, оны мекендеген жануарлар әлеміне кері әсер етпеуі керек.
Осы бағытта кешенді экологиялық шаралар іске асуы тиіс. Жақында редакциямызға келген Атырау мұнай және газ институтының профессоры, осы мәселелерді зерттеп жүрген Тілепқазы ЕРҒАЛИЕВПЕН сұхбатымыз теңіздің бүгінгі проблемалары төңірегінде өрбіді. Бізді қызықтырғаны – ғалымның бұған дейін беймәлім кейбір деректерді ортаға салғаны.

Читать далее »